فارماکولوژی ورزش و دوپینگ

منابع  کتاب فارماکولوژی ورزش و دوپینگ تألیف احسان یوسف علی‏زاده در436 صفحه مصور در قطع وزیری ، چاپ دوم سال 1401 از سوی انتشارات حتمی به بازار نشر عرضه شده است. در علوم ورزشي و حرفه ي مربيگري بدون شک يکي از دشوارترين و پيچيده ترين مسائل روز مبحث دوپينگ و دارو است. مباحث فارماکولوژي بسيار گسترده هستند و هر روز و هر ساعت در حال تغييرند، همانگونه که جهان ما مداوم در حال تغيير است و هيچ چيز به جز معبود يکتا ثابت و مطلق نيست، درک پيچيدگي هاي رشته داروشناسي نيز بر همگان آسان نيست. اين کتاب بدون شک دانش و تجربه شما ورزشکار و مربي گرامي را درزمينهٔ علوم دارو و عوارض گسترده آن افزايش ميدهد، هرچند سعي شده، اين کتاب جامعترين منبع داروشناسي دوپينگ و ورزش باشد، اما به دليل گستردگي و تغييرات مداوم علوم دارويي، شما عزيزان بايد به صورت مداوم مقالات و ويرايشهاي جديد کتب فارماکولوژي را مطالعه نماييد. مطالب اين کتاب و دوزهاي ذکر شده در درون جداول عموماً از گزارشهاي دارويي، گزارشهاي آزمايشگاهي، کتابهاي درسي، مصاحبه با متخصصين پزشکي و ورزشکاران است، تقريباً بخش غالبي از دوزهاي مصرفي داروهاي دوپينگ، باليني و درماني نيستند و مطالعات محدود پزشکي روي آنها صورت گرفته است، همچنين غالب داروهاي مورد استفاده در دوپينگ به هيچ عنوان تأييديه باليني براي استفاده توسط انسان را ندارند (داروهاي تجاري و دامپزشکي). در نتيجه به هيچ عنوان دوزهاي ذکر شده در اين کتاب جايگزيني براي تجويز و مشاوره با متخصص نيست. از نظر تاريخي شواهد گستردهاي در مورد استفاده داروهاي افزايش دهنده ي عملکرد توسط بسياري از ورزشکاران رشته هاي مختلف در سطوح مبتدي تا حرفه اي وجود دارد. داروهاي افزايش دهنده ي عملکرد يا آنابوليکها (PEA) بهعنوان يک روش، مکمل يا دارويي است که توسط آژانس جهاني مبارزه با دوپينگ شناسايي و تعريف شده است، اين مواد در ليست ممنوعه قرار دارد؛ و پيشنهاد ميکنيم، ليست به روز شده اين داروهاي و موارد ممنوعه را در سايت WADA مطالعه بفرماييد. فهرست ممنوعه شامل مواد و داروهايي است که در رقابتها ورزشي خاصي مصرف آنها ممنوع است. اين مواد و روشها در چند دسته از قبيل استروئيدها، پپتيدها، محرکها و آگونيستهاي بتا-2 دستهبندي ميشود، بهعنوان مثال تقريباً در تمامي رقابتها و بازيهاي المپيکي يک يا حداقل دو مورد از رسوايي هاي مصرف دارو (مواد افزايش دهنده عملکرد) ديده ميشود، ورزشکاران نوجوان احساس ميکنند براي حرفه اي شدن و ادامه ي رقابت در سطوح بالا بايستي به وسيله ي اين داروها راه چندين ساله را يک شبه بپيمايند، اکثر افراد جوان تصور ميکنند که ميتوانند با مصرف اين داروها به يک ورزشکار حرفه اي، مشهور و ثروتمند تبديل شوند. همچنين ورزشکاران بزرگسال و مسنتر با اين اميد به سمت مصرف اين داروها کشانده ميشوند تا راهي براي بهبود عملکرد و رقابت با همتايان جوان خود بيابند (به زبان عاميانه ي تا از دور خارج نشوند). اکثر ورزشکاران در هر سني مصرف دارو را يک شانس و بخت آزمايي براي افزايش عملکرد خود ميدانند؛ بنابراين وسوسه مالي و تمايل به يک ورزشکار متمايز و نمونه شدن، باعث توسعه و ترويج هر چه بيشتر مصرف داروهاي افزايش دهندهي عملکرد (PEA) شده است. همين امر در ادامه باعث شده است تا برنامه هاي ورزشي موفقيتآميز يک مربي يا يک متخصص در حوزه ورزشي کنار گذاشته شوند و افراد سودجو با استفاده از تبليغات کذب، ورزشکاران ناآگاه را به مصرف اين داروها که سلامت آنها را هدف قرار ميدهد، تحريک کنند. کتاب فارماکولوژی ورزش و دوپینگ در اين کتاب ، راههاي مختلف هورموني را که ورزشکاران براي افزايش کارايي و عملکرد خود مورد استفاده قرار ميدهند را به دو زبان ساده (کاربردي) و پيشرفته مورد بررسي قرار دادهايم؛ به عنوان مثال يکي از دسته هاي کلي دارويي که به شدت در صنعت دوپينگ مورد استفاده قرار مي گيرد .استروئيدهاي آنابوليک/آندروژنيک هستند، يکي از موارد درماني استروئيدهاي آنابوليک استفاده از آنها در درمان بيماران مبتلا به کم خوني است. برخي از ورزشکاران بدون نسخه درماني پزشک و يا با استفاده از نسخه غيرقانوني پزشکي به دنبال افزايش کارايي فيزيکي خود، از اين داروها استفاده ميکنند. اين تمايل شديد ورزشکاران براي مصرف خودسرانه دارو باعث شکلي گيري و انگيزه تأليف اين کتاب بوده است تا خلأ منابع آموزشي در اين زمينه کم رنگتر گردند. شواهد زيادي حاکي از اين است که ورزشکاران به صورت غيرقانوني تلاش ميکنند عملکرد خود را بهبود بخشند و در اين کتاب تنها به مواردي پرداخته شده است که تحقيقات گسترده اي در زمينه ي آنها صورت گرفته است. اولويت بررسيهاي اين کتاب به پر مصرفترين داروهاي دوپينگي يعني استروئيدهاي آنابوليک اختصاص يافته و در ادامه ساير داروهاي آنابوليک، پپتيدها و داروهاي کاهندهي عوارض بررسي گرديده است، موضوع اصلي اين کتاب شناخت جامع مباني سلولي و کاربردي استفاده از دارو به همراه شيوهي کنترل و کاهش عوارض آنها است. آنچه در کتاب فارماکولوژی ورزش و دوپینگ می‏خوانید : فصل 1 فارماکولوژی ورزشی فصل 2 آشنایی با غدد درونریز، نحوه عملکرد و نام گذاری استروئیدهای آنابولیک (کاربردی و ساده) فصل 3 مبانی سلولی مولکولی استفاده از دارو (پیشرفته) فصل 4 بررسی پیشرفته عوارض مصرف آندروژن (پیشرفته) فصل 5 فارماکولوژی استروئیدهای آنابولیک (کاربردی) فصل 6 فارماکولوژی سایر داروهای افزایش دهنده ­ عملکرد و پپتیدی (کاربردی) فصل 7 شیوه صحیح تزریق عضلانی دارو و توصیه های سلامت (کاربردی) فصل 8 دوره بندی مصرف استروئیدهای آنابولیک (ساده و کاربردی) فصل 9 تفسیر آزمایش خون (کاربردی و ساده) فصل 10 تشخیص داروها و استروئیدهای آنابولیک اصلی از تقلبی (کاربردی و ساده) فصل 12 داروهای کنترلکننده­ ی عوارض استروئیدهای آنابولیک/آندروژنیک و سایر داروهای دوپینگی (کاربردی)